İnfertilite'de Fonksiyonel Yaklaşım

Özet

İnfertilite, 12 ay düzenli ilişkiye rağmen gebelik oluşmaması durumudur ve kadın yaşı, sperm kalitesi, yumurta rezervi ve üreme sistemi sorunları temel faktörlerdir. Özellikle 35 yaş sonrası ve bazı riskli durumlarda bekleme süresi kısaltılır. Açıklanamayan infertilitede fonksiyonel tıp yaklaşımı; toksinlerden uzaklaşma, beslenme düzenleme, eksikleri tamamlama, hormonal denge ve sinir sistemi düzenlenmesini içerir. Stres, yaşam tarzı, uyku ve beslenme üreme sağlığını doğrudan etkiler. Değerlendirmede hormonal testler, yaşam öyküsü ve çevresel faktörler incelenir. Tedavide amaç nedenin bulunması, bütüncül yaklaşım ve sağlıklı yaşam desteği ile gebelik şansını artırmaktır. Antioksidan ve antiinflamatuar beslenme önerilir, sigara ve alkol azaltılır.

Karşılaştırma Tablosu
Seçenek Özellikler Uygulama Süreci Artılar Süreçte Öne Çıkanlar
Klasik İnfertilite Değerlendirmesi 12 ay düzenli ve korunmasız ilişkiye rağmen gebelik oluşmaması durumunda çiftin üreme sistemi açısından değerlendirilmesini kapsar. Sperm kalitesi, döl yolu, döl yatağı ve yumurta kalitesi temel başlıklardır. Kadının adet düzeni, geçmiş gebelik öyküsü, operasyonları, enfeksiyonları ve infertilite süresi sorgulanır. Erkekte sperm sayısı, yapısı ve kalitesi değerlendirilir. Gerekli durumlarda hormonal testler ve görüntüleme yöntemleri planlanır. Gebeliği engelleyebilecek temel kadın ve erkek faktörlerinin belirlenmesine yardımcı olur. Tüp tıkanıklığı, yumurtlama sorunu, sperm problemi veya ileri kadın yaşı gibi durumlarda tedavi süreci daha net planlanabilir. Her çift için 1 yıl beklemek doğru olmayabilir. Sperm problemi, adet düzensizliği, enfeksiyon, çikolata kisti, endometriozis veya 35 yaş üzeri kadınlarda daha erken değerlendirme gerekir.
Fonksiyonel Tıp İle İnfertilite Yaklaşımı Açıklanamayan infertilite, kronik hastalıklarla birlikte görülen infertilite, bağışıklık sistemi sorunları, beslenme düzensizliği, stres ve yaşam tarzı faktörleriyle ilişkili durumlarda bütüncül değerlendirme sunar. Toksik maddelerden uzaklaşma, eksiklerin yerine konması, onarım, sinir sisteminin düzenlenmesi, beslenme, uyku, egzersiz, stres, hormon metabolizması ve çevresel faktörler birlikte ele alınır. Gerekirse ileri hormon ve metabolizma testleriyle süreç desteklenir. Sadece gebeliğin oluşmasına değil, bedenin genel işleyişinin desteklenmesine odaklanır. Beslenme, stres yönetimi, sindirim düzeni, hormonal denge ve inflamasyon kontrolüyle tedavi sürecine katkı sağlayabilir. Fonksiyonel yaklaşım özellikle açıklanamayan infertilitede öne çıkar. Amaç tek bir belirtiye değil; sperm kalitesi, yumurta kalitesi, hormonal denge, yaşam biçimi ve çevresel yüklerin tamamına birlikte bakmaktır.

İçerik Başlıkları

Çoğunlukla açıklanamayan infertilite tedavisinde, fonksiyonel destek önemlidir. Bedenin normal fonksiyonunu bozan, kronikleşmiş durumlar infertiliteye yol açmış ise fonksiyonel tıp devreye girer.

Özellikle açıklanamayan infertilitede, kronik hastalıklarla birlikte olan infertilite, bağışıklık sistemi, beslenme sorunları ve yaşam tarzı düzensizliğinde bütüncül yaklaşım önemlidir.

Gebelik Öncesi Yaklaşım

Hem gebelik öncesi hem de gebe kalamama nedeniyle gelen hastaya yaklaşım;

  1. toksik maddelerden uzaklaştırma,
  2. eksik olanı yerine koyma,
  3. onarım,
  4. sinir sistemini düzenleme,

İnfertilite

12 aylık süre içinde, haftada iki veya üç defa düzenli ilişkiye rağmen gebelik oluşmamasıdır.

Zamana bağlı gebelik oranları:

  • Aylık gebelik oranı sağlıklı çiftlerde ortalama %20-25
  • 1. Yılın sonunda bu oran %84
  • Birinci yılda gebe kalamayanların %92 si ikinci yılda gebe kalmaktadır. 35 yaşın öncesinde çoğunlukla sistemlerde işleyiş normal ise takip edilmelidir. Bu süre zarfında; arınma, beslenme ve ruhsal destek oldukça önemlidir. Stres ve endişe hormonal dengeyi , yumurtlamayı ve sperm kalitesini bozmaktadır.

Kısırlığın 4 ayrı bileşini vardır.

  • Sperm kalitesi

  • döl yolu,

  • döl yatağı

  • yumurta kalitesi incelenmelidir.

infertilite

      Bu faktörlerden birinde sorun olan ve/veya ileri kadın yaşı olan çiftlerde 1 yıllık beklemek doğru değildir. Çünkü kadın yumurtası her geçen yıl ile kalitesi giderek azalmaktadır.

      Bir Yıl Beklemenin Geçerli Olmadığı Hastalar

      • sperm sayısı, yapısı problemli olan hastalar,
      • adetleri düzensiz olan kadınlar,
      • enfeksiyonu olan kadınlar,
      • çikolata kisti ve çikolata (endometriozis) hastalığı olan kadınlar,
      • 35 yaş ve 35 yaş üstü kadınlar,

      Fonksiyonel Tıpta İnfertil Hastaya Yaklaşım:

      • Troid testleri,
      • Memeden süt gelişi,
      • Kıllanma artışı,
      • Karın ağrısı, ilişkide sancı ve adet sancısı sorgulanmalıdır.

      İnfertilite ile Gelen Kadında Değerlendirme

      Geçirdiği hastalıklar, operasyon öyküsü, beslenmesi, sosyal durum, mesleği,

      • Geçmiş gebelik öyküsü,
      • Adet düzeni,
      • Cinsel öyküsü,
      • İnfertilite süresi,
      • Geçmiş tedavileri ve sonuçları,
      • Sigara, alkol ve madde bağımlılığı sorgulanmalıdır.

      Hasta Anemnezi

      Hastanın troid hastalık öyküsü, kasık ağrısı öyküsü, cinsel ilişkide ağrı öyküsü sorgulanmalıdır.

      İnfertilite Tedavisinde Amaç

      1. ana nedenin tespit edilmesi,
      2. doğru bilgilendirme,
      3. ruhsal destek,
      4. alternatif tedaviler konusunda bilgilendirme,
      5. tedavi süreci ile ilgili bilgi vermek.

      Çifti Değerlendirirken Dikkat Edilen Sistemler

      1. uyku düzeni
      2. egzersiz ve hareket
      3. beslenme
      4. stres
      5. sosyal ilişkiler
      6. cinsel ilişki, cinsel haz, orgazm öyküsü sorgulanmalıdır.

      İnfertilite Tedavilerinde Fonksiyonel Yaklaşım

      • Çiftlerin ilişki zamanı ve sıklığı önemlidir.
      • Erkeğin boşalmasından 3-4 gün sonra sperm kalitesi artar.
      • Spermin 7 güne kadar yaşadığı gösterilmiştir.
      • Haftada 2-3 ilişki idealdir.

      yasam-bicimi-ve-cevresel-faktorlerin-degerlendirilmesi

      Yaşam Biçimi Ve Çevresel Faktörlerin Değerlendirilmesi

      • Obezite ve beslenme şekli,
      • Vücut kitle indeksi,
      • Sigara ve alkol alışkanlığı,
      • Stres,
      • İlaç ve toksinler,
      • Hayat sitili değişikliği,
      • Skrotal ısı artışı,
      • Temiz beslenme, sindirimi düzenleme,
      • Erkekte testislerin soğuk ortamda kalması için dar kıyafetlerden ve aşırı sıcaktan kaçınma

        Stres Ve İnfertilite

        İşe bağımlı stresin kadınlarda gebelik oranlarını düşürdüğü gösterilmiştir. Stres çiftçin ilişkisini ve cinsel isteğini azaltır.

        Hormonlar Ve Hormon Metabolizması

        Hormonların vücutta salgılanmasının ve gerekli görevlerini yerine getirmelerinin ardından atılması gerekir. Hormon metabolizmasında ve atılımındaki azalma kadın bedeninde ciddi sorunlara yol açar. Kullanılan hormonların kimi zaman hızlanması, kimi zamansa yavaşlaması sırasında vücutta ara metabolitler birikebilir. Biriken metabolitlerin kadın bedenine zararı olabilir. Metabolitlerin kontrolü ve takibi önemlidir. Bu nedenle hormon kullanan her kadının takibi yakından yapılmalıdır

        1. Östrojen ve metabolitleri (E1, E2, E3, 2-OH-E1, 4-OH-E1, 16-OH E1, 2-methoxy E1, 2-methoxy E2, 2-OH E2, 4-OH E2
        2. Androjen ve metabolitleri, testesteron, DHEAS, DHT
        3. Progesteron metabolitleri. B-pregnanediol, a-pregnanediol
        4. 5-alfa redüktaz aktivitesi
        5. metilasyon etkinliği

        Dutch Testinin Stres Profili Günlüğü

        1. Serbest kortizol patterni (gün içinde 4 kez)
        2. Serbest kortizon patterni (gün içinde 4 kez)
        3. Kortisol metabolitleri
        4. kortizon metabolitleri
        5. dhea-s metabolitleri

        Dutch Profili

        İdrarda organik asitler:

        • metilmalonik ait (B12 vit )
        • ksanturonik asit (vitB6 )
        • kinürenik asit (vit B6)
        • piroglutamat (glutatyon markeri)
        • melatonin
        • 8-OHdG(oksidatif stres DNA hasarı marker)

        Açıklanamayan infertilite fonksiyonel yaklaşımın uygulandığı hasta grubudur.

        Fonksiyonel yaklaşımda uyguladığımız yöntemler,

        Muhteşem Yediler

        1. beslenme düzeni
        2. hormonal dengeyi sağlamak
        3. sindirim düzeni
        4. boşaltım düzeni
        5. metabolizmayı hızlandırmak
        6. ruhsal huzur
        7. bedendeki iltihabı engellemek

        İnfertilite Önerdiğimiz Diyet

        1. Ağrı ve iltihabı engellemek için: OMEGA 3, MAGNEZYUM ve E VİTAMİNİNDEN ZENGİN diyet,

        Magnezyum önerimiz sitrat, malat ve glisinat formu tercih edilmelidir.

        2. Angiogenez (yeni kan damarlarının oluşması): YEŞİL ÇAY, ZERDEÇAL, KURU ÜZÜM ve ŞARAP

        3. Antioksidan: A, C ve E vitaminden zengin diyet

        Yüksek doz C vitamini antioksidan etkilidir.

        D vit desteği de oldukça önemlidir. D vitamini kan düzeyinin 50-60 civarında tutulmalıdır.

        4. süt, süt ürünleri ve gluteni kesmeyi önermekteyiz.

        5. kırmızı eti azaltıyoruz.

        Yasal Uyarı: Bu sayfada yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Tanı, tedavi veya kişisel tıbbi değerlendirme yerine geçmez. Sağlık durumunuzla ilgili kararlar için mutlaka hekiminize danışınız.
        Op. Dr. Aslı Alay
        Kadın Hastalıkları Ve Doğum Uzmanı

        Vajinismus • Kürtaj • Fonksiyonel Tıp • Menopoz • Genital Estetik • Longevity

        Bunları da inceleyebilirsiniz
        fonksiyonel-tip-nedir

        Fonksiyonel Tıp Nedir?

        Fonksiyonel Tıp, kronik hastalıkların altında yatan nedenleri hedef alan, bireye özel ve bütüncül bir sağlık yaklaşımıdır. Modern tıp ile ge...